الشيخ عباس القمي

35

منتهى الآمال في تواريخ النبي و الآل ( فارسي )

گفتندى و او حاجيان را به خانهء مكّه راه دادى ، و « رفادت » به معنى طعام دادن است و رسم بود كه هر سال چندان طعام فراهم كردندى كه همه حاجيان را كافى بودى و به مزدلفه آورده بر ايشان بخش فرمودى ، و « لوا » آن بود كه هرگاه قصىّ سپاهى از مكّه بيرون فرستادى براى اميران لشكر يك لوا بستى و تا عهد رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلم اين قانون در ميان اولاد قصىّ برقرار بود ، و « ندوه » مشورت باشد و آن چنان بود كه قصىّ در جنب خانهء خداى زمينى بخريد و خانه‌اى بنا كرد و از آن يك در به مسجد گذاشت و آن را « دار النّدوه » نام نهاد ، هرگاه كارى پيش آمد بزرگان قريش را در آنجا انجمن كرده شورا افكند . « 1 » بالجمله قصىّ قريش را مجتمع ساخت و گفت : اى معشر قريش ، شما همسايهء خداييد و اهل بيت اوييد ، و حاجيان ميهمانى خدا و زوّار اويند ، پس بر شما هست كه ايشان را طعام و شراب مهيّا كنيد تا آن كه از مكّه خارج شوند . « 2 » و قريش تا زمان اسلام بدين طريق بودند آنگاه قصىّ زمين مكّه را چهار قسم نمود و قريش را ساكن فرمود . امّا بنى خزاعه و بنى بكر كه در مكّه استيلا داشتند ، چون غلبهء قصىّ را ديدند و كليد خانه را به دست بيگانه يافتند سپاهى گرد كرده با او مصاف دادند و در دفعهء اوّل قصىّ شكست خورد ، پس برادر مادرى قصىّ ، رزّاح « 3 » بن ربيعه با ديگر برادران خود از ربيعه با جماعتى از قضاعه به اعانت قصىّ آمدند با خزاعه جنگ كردند تا آن كه قصىّ غلبه كرد ، پس بر قصىّ به سلطنت سلام دادند ، و او اول ملك است كه سلطنت قريش و عرب يافت و پراكندگان قريش را جمع كرده و هر كس را در مكّه جايى معيّن بداد از اين جهت او را ( مجمّع ) گفتند . « 4 »

--> ( 1 ) نك : سمط النجوم ، ج 1 ، ص 162 . ( 2 ) تاريخ الطبرى ، ج 2 ، ص 260 . ( 3 ) زرّاج . ( خ . ل ) ( 4 ) الكامل ، ج 1 ، ص 557 .